ବ୍ରିକ୍ସରୁ ଚୀନ୍‌ର ଅଧିକ ଲାଭ, ଭାରତ ମତଭେଦ ଦୂର କରି ହାସଲ କଲା ସଫଳତା: କପିଲ ସିବଲ

ସାମ୍ବାଦିକ ସମ୍ମିଳନୀରେ ସିବଲ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବ୍ରିକ୍ସ ଏକ ବିଚିତ୍ର ଗୋଷ୍ଠୀ। ଏଥିରେ ସାମିଲ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ନିଜସ୍ୱ ଭୂରାଜନୈତିକ ସ୍ୱାର୍ଥ ରହିଛି। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ସମ୍ମିଳନୀରୁ କୌଣସି ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ସମାଧାନ ବାହାର କରିବା ସହଜ ନଥିଲା।

ନିକଟରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଶେଷ ହୋଇଥିବା ବ୍ରିକ୍ସ ସମ୍ମିଳନୀକୁ ନେଇ ରାଜ୍ୟସଭା ସାଂସଦ ତଥା ପୂର୍ବତନ କେନ୍ଦ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ କପିଲ ସିବଲ ବଡ଼ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ମତରେ, ଏହି ସମ୍ମିଳନୀରୁ ଭାରତ ତୁଳନାରେ ଚୀନ୍‌ ଅଧିକ ଲାଭ ପାଇଛି। ତେବେ ବ୍ରିକ୍ସ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ଭାରତ ସଦସ୍ୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ମତଭେଦକୁ ଦୂର କରି ଯୁଗ୍ମ ଘୋଷଣାପତ୍ର ଜାରି କରିପାରିବା ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

ସାମ୍ବାଦିକ ସମ୍ମିଳନୀରେ ସିବଲ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବ୍ରିକ୍ସ ଏକ ବିଚିତ୍ର ଗୋଷ୍ଠୀ। ଏଥିରେ ସାମିଲ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ନିଜସ୍ୱ ଭୂରାଜନୈତିକ ସ୍ୱାର୍ଥ ରହିଛି। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ସମ୍ମିଳନୀରୁ କୌଣସି ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ସମାଧାନ ବାହାର କରିବା ସହଜ ନଥିଲା। ଭାରତକୁ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଦେଶ ଭାବରେ ସମସ୍ତ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସହମତି ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ସେ ‘ହର୍ମୁଜ ଦେଇ ଜାହାଜ ପରିଚାଳନା କରିବା’ ସହ ତୁଳନା କରିଛନ୍ତି।

ସିବଲଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ଚୀନ୍‌ ଓ ରୁଷିଆ ବ୍ରିକ୍ସକୁ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଏକ ବିକଳ୍ପ ମେଣ୍ଟ ଭାବେ ଗଢ଼ିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ପୂର୍ବରୁ ରୁଷିଆ-ଭାରତ-ଚୀନ୍‌କୁ ନେଇ ଗଠିତ ଆର୍‌ଆଇସିର ସମୀକରଣ ଏବେ ରୁଷିଆ-ଇରାନ-ଚୀନ୍‌ ଆଡ଼କୁ ଗତି କରୁଛି। ଭାରତ ବ୍ରିକ୍ସକୁ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ପରିଣତ କରିବାକୁ ଚାହୁଁନାହିଁ ବୋଲି ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି।

ସେହିପରି, ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ଘୋଷଣାପତ୍ରରେ ବିକଳ୍ପ ମୁଦ୍ରା ପ୍ରଚଳନ କିମ୍ବା ଡଲାରର ବିମୁଦ୍ରୀକରଣ ପାଇଁ କୌଣସି ଆହ୍ୱାନ ନଥିବାକୁ ସିବଲ ଭାରତର ଏକ ସଫଳତା ବୋଲି କହିଛନ୍ତି। ଏହା ଭାରତର ନିଜସ୍ୱ ଆର୍ଥିକ ଓ କୂଟନୈତିକ ଆଭିମୁଖ୍ୟକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରୁଛି ବୋଲି ସେ ମତ ଦେଇଛନ୍ତି।

ଇସ୍ରାଏଲ-ପାଲେଷ୍ଟାଇନ ବିବାଦ ଉପରେ ବ୍ରିକ୍ସର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ମଧ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ବିଶ୍ୱ ଭୂରାଜନୈତିକ ସ୍ଥିତିର ସଙ୍କେତ ଦେଉଛି ବୋଲି ସିବଲ କହିଛନ୍ତି। ରବିବାର ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ବ୍ରିକ୍ସ ସମ୍ମିଳନୀ ଶେଷ ହୋଇଥିବା ବେଳେ, ସମ୍ମିଳନୀର ଫଳାଫଳ ଓ ଭାରତର କୂଟନୈତିକ ଭୂମିକାକୁ ନେଇ ଏବେ ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜାରି ରହିଛି।

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *