ସୁରକ୍ଷା ବଳ ଯେତେଶୀଘ୍ର ସମ୍ଭବ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଅଭିଯାନମୂଳକ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିପାରନ୍ତି, ସେଥିପାଇଁ ପ୍ରାଥମିକତା ଭିତ୍ତିରେ ଏୟାରଲିଫ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବାକୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟକୁ କୁହାଯାଇଛି। ପରିସ୍ଥିତିର ସମୀକ୍ଷା ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ଅତିରିକ୍ତ ସୁରକ୍ଷା ବଳ ମଧ୍ୟ ମୁତୟନ କରାଯାଇପାରେ। ତେବେ ଏୟାରଲିଫ୍ଟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ଏବଂ ଯବାନମାନେ ପହଞ୍ଚିବା ନେଇ ସରକାରୀ ପୁଷ୍ଟିକୁ ଅପେକ୍ଷା କରାଯାଉଛି।
ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ସିୟାଙ୍ଗ ଅପର ମଲ୍ଟିପର୍ପଜ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ (ଝଟଗଚ) ବିରୋଧରେ ପ୍ରତିବାଦ ପରେ ପରିସ୍ଥିତି ତଣାପୋଡ଼ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇପଡ଼ିଛି। ପୂର୍ବ ସିୟାଙ୍ଗ ଜିଲ୍ଲାର ପାସିଘାଟ ଏବଂ ଏହାର ଆଖପାଖ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ, ଭଙ୍ଗାରୁଜା ଓ ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରାଯାଇଥିବା ଘଟଣା ମଧ୍ୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ପ୍ରାୟ ୨୫୦ ରାପିଡ୍ ଆକ୍ସନ୍ ଫୋର୍ସ (RAF) ଯବାନଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟକୁ ପଠାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କରିଛି। ସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ନବୀ ମୁମ୍ବାଇ ବିମାନବନ୍ଦରରୁ ଜଇୠର ଦୁଇଟି କମ୍ପାନୀକୁ ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶର ପାସିଘାଟ ବିମାନବନ୍ଦର ପର୍ୟ୍ୟନ୍ତ ନେବା ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ବିମାନ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଇଛି।
ସୂତ୍ର କହିଛି ଯେ ସୁରକ୍ଷା ବଳ ଯେତେଶୀଘ୍ର ସମ୍ଭବ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଅଭିଯାନମୂଳକ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିପାରନ୍ତି, ସେଥିପାଇଁ ପ୍ରାଥମିକତା ଭିତ୍ତିରେ ଏୟାରଲିଫ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବାକୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟକୁ କୁହାଯାଇଛି। ପରିସ୍ଥିତିର ସମୀକ୍ଷା ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ଅତିରିକ୍ତ ସୁରକ୍ଷା ବଳ ମଧ୍ୟ ମୁତୟନ କରାଯାଇପାରେ। ତେବେ ଏୟାରଲିଫ୍ଟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ଏବଂ ଯବାନମାନେ ପହଞ୍ଚିବା ନେଇ ସରକାରୀ ପୁଷ୍ଟିକୁ ଅପେକ୍ଷା କରାଯାଉଛି।
ସିୟାଙ୍ଗ ପ୍ରକଳ୍ପ ବିରୋଧୀ ବନ୍ଦ ପରେ ହିଂସା
ଏହି ଘଟଣାକ୍ରମ ୨୩ ଅକ୍ଟୋବରରେ ସିୟାଙ୍ଗ, ଅପର ସିୟାଙ୍ଗ ଓ ପୂର୍ବ ସିୟାଙ୍ଗ ଜିଲ୍ଲାରେ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ୧୧,୨୦୦ ମେଗାୱାଟ୍ କ୍ଷମତାର ସିୟାଙ୍ଗ ଅପର ମଲ୍ଟିପର୍ପଜ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ବିରୋଧରେ ଆୟୋଜିତ ୧୨ ଘଣ୍ଟିଆ ବନ୍ଦ ପରେ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ମିଡିଆ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ଶୁକ୍ରବାର ରାତିରେ ପାସିଘାଟରେ ହିଂସା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ଶନିବାର ଭୋର ପର୍ୟ୍ୟନ୍ତ ଜାରି ରହିଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ନ୍ୟାସନାଲ୍ ହାଇଡ୍ରୋଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ପାୱାର କର୍ପୋରେସନ୍ (NHPC)ର କାର୍ୟ୍ୟାଳୟରେ ନିଆଁ ଲଗାଯାଇଥିବା ଖବର ମିଳିଛି। ଏକ ପୁଲିସ ଥାନା, ପୁଲିସ ଗାଡ଼ି ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ମଧ୍ୟ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରାଯାଇଥିବା କିମ୍ବା କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ କରାଯାଇଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି।
ହିଂସା ସମୟରେ ରାଜ୍ୟ ବିଜେପି ସଭାପତି କଲିଙ୍ଗ ମୋୟୋଙ୍ଗ ଏବଂ ବିଧାୟକ ନିନୋଙ୍ଗ ଏରିଙ୍ଗ ଓ ଓନି ପନୟାଙ୍ଗଙ୍କ ବାସଭବନକୁ ମଧ୍ୟ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରାଯାଇଥିବା ଖବର ରହିଛି। ଆଦି ଜନଜାତି ସମୁଦାୟର ପ୍ରମୁଖ ସଂଗଠନ ‘ଆଦି ବାନେ କେବାଙ୍ଗ’ର କାର୍ୟ୍ୟାଳୟରେ ମଧ୍ୟ ଭଙ୍ଗାରୁଜା କରାଯାଇଛି।
ଏହି ଘଟଣା ପରେ ପ୍ରଶାସନ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ କଡ଼ାକଡ଼ି କରିଛି। ହିଂସାକୁ ଆହୁରି ବ୍ୟାପିବାରୁ ରୋକିବା, ସାର୍ବଜନିକ ସମ୍ପତ୍ତିର ସୁରକ୍ଷା କରିବା ଏବଂ ପ୍ରଭାବିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ସାଧାରଣ ସ୍ଥିତି ଫେରାଇବା ପ୍ରଶାସନ ପାଇଁ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ହୋଇଛି।
ପାସିଘାଟ ସମେତ ଅନେକ ଅଞ୍ଚଳରେ କଟକଣା
ହିଂସା ପରେ ପୂର୍ବ ସିୟାଙ୍ଗ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ପାସିଘାଟ, ମେବୋ ଏବଂ ରୁକ୍ସିନରେ ନିଷେଧାଜ୍ଞା ଲାଗୁ କରିଛି। ଏହି କଟକଣା ଅନୁସାରେ ଗୋଟିଏ ସ୍ଥାନରେ ୫ ଜଣରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ଏକତ୍ରିତ ହେବା ଉପରେ ନିଷେଧ ଲାଗିଛି। ରାଲି, ମାର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ସାର୍ବଜନିକ ସଭା ପାଇଁ ପୂର୍ବରୁ ଲିଖିତ ଅନୁମତି ନେବା ଆବଶ୍ୟକ କରାଯାଇଛି।
ପ୍ରଶାସନ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ର ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରୁଥିବା ବସ୍ତୁ ସହିତ ଚଳାଚଳ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ରୋକ ଲଗାଇଛି। ଭିଡ଼କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା, ଆଗକୁ ହିଂସା ରୋକିବା ଏବଂ ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ବଜାୟ ରଖିବା ଏହି ପଦକ୍ଷେପର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ।
ଏହି ମଧ୍ୟରେ ଜଇୠ ଯବାନମାନଙ୍କୁ ଏୟାରଲିଫ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ଚାଲିଥିବା ପ୍ରସ୍ତୁତିକୁ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବାର ଏକ ପ୍ରୟାସ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଛି। ପରିସ୍ଥିତିର ଗମ୍ଭୀରତା ଏବଂ ଆଗାମୀ ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ଆଧାର କରି ଅତିରିକ୍ତ ବଳ ମୁତୟନ କରିବା ନେଇ ମଧ୍ୟ ନିଷ୍ପତ୍ତି ହୋଇପାରେ।
ସିୟାଙ୍ଗ ପ୍ରକଳ୍ପକୁ କାହିଁକି ବିରୋଧ?
ସିୟାଙ୍ଗ ଅପର ମଲ୍ଟିପର୍ପଜ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ସିୟାଙ୍ଗ ନଦୀ ଉପରେ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଏକ ବଡ଼ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ ପ୍ରକଳ୍ପ। ଏହାର ପ୍ରସ୍ତାବିତ କ୍ଷମତା ୧୧,୨୦୦ ମେଗାୱାଟ୍ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି। ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ନେଇ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ କରୁଛନ୍ତି।
ବିରୋଧୀ ଗୋଷ୍ଠୀମାନଙ୍କ କହିବା ଅନୁସାରେ, ପ୍ରକଳ୍ପ ଯୋଗୁଁ ବସୋବାସ ଅଞ୍ଚଳ ଜଳମଗ୍ନ ହୋଇପାରେ, ଲୋକମାନଙ୍କୁ ବିସ୍ଥାପିତ ହେବାକୁ ପଡ଼ିପାରେ, ପରିବେଶ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ସମୁଦାୟର ପୈତୃକ ଜମିକୁ କ୍ଷତି ହୋଇପାରେ। ପ୍ରକଳ୍ପ ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସର୍ଭେକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ କିଛି ସଂଗଠନ ଆପତ୍ତି ଜଣାଇଛନ୍ତି।
ପ୍ରତିବାଦକାରୀଙ୍କ ଦାବିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗିରଫ ହୋଇଥିବା କର୍ମୀମାନଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରିବା ଏବଂ ପ୍ରକଳ୍ପ ସହ ଜଡ଼ିତ ବର୍ତ୍ତମାନର ପ୍ରକ୍ରିୟାର ପୁନଃସମୀକ୍ଷା କରିବା ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ଏହି ଦାବି ଏବଂ ପ୍ରଶାସନର କାର୍ୟ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ମଧ୍ୟରେ ମୁକାବିଲା ବଢ଼ିବାରୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ତଣାପୋଡ଼ ଆହୁରି ଗଭୀର ହୋଇଛି।
ସ୍ଥାନୀୟ ସମୁଦାୟ ପାଇଁ ସିୟାଙ୍ଗ ନଦୀ କାହିଁକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ?
ସିୟାଙ୍ଗ ନଦୀ ତିବ୍ବତରୁ ଭାରତକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ପରେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ପ୍ରଣାଳୀର ଅଂଶ ହୋଇଯାଏ। ଏହି ନଦୀ ଅଞ୍ଚଳର ପରିବେଶ, ଜୀବିକା ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ସମୁଦାୟର ସାଂସ୍କୃତିକ ପରିଚୟ ସହ ଗଭୀର ଭାବେ ଜଡ଼ିତ।
ଏହି କାରଣରୁ ନଦୀ ଉପରେ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ବଡ଼ ବନ୍ଧ ଓ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ନେଇ ବିକାଶ ଏବଂ ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା ମଧ୍ୟରେ ତର୍କ ତୀବ୍ର ହୋଇଛି। ପ୍ରକଳ୍ପ ସମର୍ଥକମାନେ ବିଦ୍ୟୁତ ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ବିକାଶର ସମ୍ଭାବନା ଉପରେ ଜୋର ଦେଉଥିବା ବେଳେ, ବିରୋଧୀମାନେ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବିସ୍ଥାପନ, ପରିବେଶୀୟ କ୍ଷତି ଏବଂ ପାରମ୍ପରିକ ଜମି ଉପରେ ପ୍ରଭାବକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରୁଛନ୍ତି।
ଫିଲହାଲ୍, ପ୍ରତିବାଦ ହିଂସାତ୍ମକ ରୂପ ନେବା ପରେ ଆଇନଶୃଙ୍ଖଳା ପୁନଃସ୍ଥାପନ କରିବା ଏବଂ ଆଗକୁ ଏପରି ଘଟଣାକୁ ରୋକିବାକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଆଯାଉଛି। ଜଇୠର ଦୁଇଟି କମ୍ପାନୀକୁ ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶକୁ ପହଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ଏୟାରଲିଫ୍ଟ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଏହି ସୁରକ୍ଷା ପଦକ୍ଷେପର ଏକ ଅଂଶ। ଆଗକୁ ଅଧିକ ବଳ ମୁତୟନ କରାଯିବ କି ନାହିଁ, ତାହା ଜମିସ୍ତରର ପରିସ୍ଥିତି ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ଏଜେନ୍ସିମାନଙ୍କ ଆକଳନ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ।
