ପଇସା ରୋଜଗାର କରିବା ଯେତିକି ଜରୁରୀ, ତାହାକୁ ସଞ୍ଚୟ କରିବା ମଧ୍ୟ ସେତିକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଅନେକ ସମୟରେ ଭଲ ଆୟ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନାବଶ୍ୟକ ଖର୍ଚ୍ଚ ଯୋଗୁଁ ମାସ ଶେଷରେ ହାତ ଖାଲି ହୋଇଯାଏ ।
ପଇସା ରୋଜଗାର କରିବା ଯେତିକି ଜରୁରୀ, ତାହାକୁ ସଞ୍ଚୟ କରିବା ମଧ୍ୟ ସେତିକି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଅନେକ ସମୟରେ ଭଲ ଆୟ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନାବଶ୍ୟକ ଖର୍ଚ୍ଚ ଯୋଗୁଁ ମାସ ଶେଷରେ ହାତ ଖାଲି ହୋଇଯାଏ । ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟଙ୍କ ନୀତିରେ ଧନ ସଞ୍ଚୟ ଓ ଆର୍ଥିକ ଶୃଙ୍ଖଳା ସମ୍ପର୍କରେ ଅନେକ ଶିକ୍ଷା ମିଳିଥାଏ । ଚାଣକ୍ୟ ନୀତି ଅନୁସାରେ ଧନକୁ ସଠିକ୍ ଭାବେ ପରିଚାଳନା କରିବା ଜାଣିବା ଜରୁରୀ । ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ସେହି ୫ଟି ନୀତି ବିଷୟରେ ।
ପ୍ରଥମ ନୀତି—ଆୟ ଅନୁସାରେ ଖର୍ଚ୍ଚ।
ଚାଣକ୍ୟଙ୍କ ମତରେ ନିଜ ଆୟଠାରୁ ଅଧିକ ଖର୍ଚ୍ଚ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଆୟ କେତେ ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକ ଖର୍ଚ୍ଚ କେତେ, ତାହାର ହିସାବ ରଖିବା ଦରକାର। ନଚେତ୍ ଅନାବଶ୍ୟକ ଖର୍ଚ୍ଚ ଧୀରେ ଧୀରେ ଆର୍ଥିକ ସମସ୍ୟା ବଢ଼ାଇପାରେ।
ଦ୍ୱିତୀୟ ନୀତି—ନିୟମିତ ସଞ୍ଚୟ।
ଯେତେ ଆୟ ହେଉନା କାହିଁକି, ତାହାର କିଛି ଅଂଶ ନିୟମିତ ଭାବେ ସଞ୍ଚୟ କରିବା ଜରୁରୀ। ଭବିଷ୍ୟତର ଆବଶ୍ୟକତା କିମ୍ବା ଅଚାନକ ଆସୁଥିବା ଖର୍ଚ୍ଚ ସମୟରେ ଏହି ସଞ୍ଚୟ ଉପକାରରେ ଆସିପାରେ।
ତୃତୀୟ ନୀତି—ଦେଖାଦେଖିରେ ଖର୍ଚ୍ଚ ନୁହେଁ।
ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟଠାରୁ ଅଧିକ ଖର୍ଚ୍ଚ କରିବା ଆର୍ଥିକ ଭାବେ କ୍ଷତିକାରକ ହୋଇପାରେ। ଆବଶ୍ୟକତା ଓ ଇଚ୍ଛା ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ ବୁଝି ଖର୍ଚ୍ଚ କରିବା ଦରକାର।
ଚତୁର୍ଥ ନୀତି—ଲୋଭରୁ ଦୂରେଇ ରୁହନ୍ତୁ।
ଅଧିକ ଲାଭର ଲୋଭରେ ଭୁଲ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଲେ ଧନହାନି ହୋଇପାରେ। ତେଣୁ ଟଙ୍କା ସମ୍ପର୍କିତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଭାବିଚିନ୍ତି ନେବା ଉଚିତ୍।
ପଞ୍ଚମ ନୀତି—ଧନର ସଠିକ୍ ବ୍ୟବହାର।
କେବଳ ଟଙ୍କା ରୋଜଗାର କରିବା ନୁହେଁ, ତାହାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଓ ଠିକ୍ ସ୍ଥାନରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ମଧ୍ୟ ଜରୁରୀ। ଆର୍ଥିକ ଯୋଜନା କରି ଚାଲିଲେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିରତା ହାସଲ କରିବା ସହଜ ହୋଇପାରେ।
ତେଣୁ ଅନାବଶ୍ୟକ ଖର୍ଚ୍ଚରୁ ଦୂରେଇ ରହିବା, ନିୟମିତ ସଞ୍ଚୟ କରିବା ଏବଂ ଆୟ ଅନୁସାରେ ଜୀବନଶୈଳୀ ଆପଣାଇବା—ଏହି ନୀତିଗୁଡ଼ିକ ଆଜି ବି ଆର୍ଥିକ ଶୃଙ୍ଖଳା ପାଇଁ ଉପଯୋଗୀ ହୋଇପାରେ । ତେବେ ମନେରଖନ୍ତୁ, ଏହା ଚାଣକ୍ୟ ନୀତି ଉପରେ ଆଧାରିତ ଧାରଣା; ଏହାକୁ ଆଧୁନିକ ଆର୍ଥିକ ପରାମର୍ଶ ଭାବେ ନେବା ପୂର୍ବରୁ ନିଜ ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତି ଅନୁଯାୟୀ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଅନ୍ତୁ ।

