ପ୍ରାଚୀନ ମିଶରରେ ବିଲେଇଙ୍କୁ ଏତେ ସମ୍ମାନ ଦେବା ପଛରେ ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ଥିଲା । ମିଶରୀୟ ପୌରାଣିକ ପରମ୍ପରାରେ ଦେବୀ ବାସ୍ତେତଙ୍କୁ ଘରର ସୁରକ୍ଷା, ପ୍ରେମ, ସଙ୍ଗୀତ ଓ ପ୍ରଜନନର ଦେବୀ ଭାବେ ପୂଜା କରାଯାଉଥିଲା ।
: ପ୍ରାଚୀନ ମିଶରର ଇତିହାସ ଅତ୍ୟନ୍ତ ରୋଚକ ଓ ରହସ୍ୟମୟ । ସେହି ସମୟରେ ବିଲେଇମାନଙ୍କୁ କେବଳ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ଭାବେ ନୁହେଁ, ବରଂ ପବିତ୍ର ଜୀବ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା । ଏପରିକି ବିଲେଇକୁ ମାରିବା ଏକ ଗୁରୁତର ଅପରାଧ ଭାବେ ବିବେଚିତ ହେଉଥିଲା । କିଛି ପ୍ରାଚୀନ ଐତିହାସିକ ବିବରଣୀ ଅନୁସାରେ, ବିଲେଇର ମୃତ୍ୟୁ ଘଟାଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ମିଳିପାରୁଥିଲା । ତେବେ ଏହା ସବୁ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଲାଗୁ ହେଉଥିବା ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ଲିଖିତ ଆଇନ ଥିଲା ବୋଲି ଦୃଢ଼ ପ୍ରମାଣ ନାହିଁ ।
ପ୍ରାଚୀନ ମିଶରରେ ବିଲେଇଙ୍କୁ ଏତେ ସମ୍ମାନ ଦେବା ପଛରେ ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ଥିଲା। ମିଶରୀୟ ପୌରାଣିକ ପରମ୍ପରାରେ ଦେବୀ ବାସ୍ତେତଙ୍କୁ ଘରର ସୁରକ୍ଷା, ପ୍ରେମ, ସଙ୍ଗୀତ ଓ ପ୍ରଜନନର ଦେବୀ ଭାବେ ପୂଜା କରାଯାଉଥିଲା। ତାଙ୍କୁ ଅନେକ ସମୟରେ ବିଲେଇର ମୁହଁ ଥିବା ରୂପରେ ଚିତ୍ରଣ କରାଯାଉଥିଲା। ଏହି କାରଣରୁ ବିଲେଇକୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇବା କେବଳ ଏକ ଜୀବକୁ ଆଘାତ ଦେବା ନୁହେଁ, ବରଂ ଧାର୍ମିକ ଭାବନାକୁ ଆଘାତ କରିବା ସହ ସମାନ ବୋଲି ଅନେକ ଲୋକ ବିଶ୍ୱାସ କରୁଥିଲେ।
ବିଲେଇମାନଙ୍କ ଗୁରୁତ୍ୱ କେବଳ ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସରେ ସୀମିତ ନଥିଲା। ପ୍ରାଚୀନ ମିଶରର ଅର୍ଥନୀତି କୃଷି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିଲା। ଲୋକମାନେ ଗହମ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଶସ୍ୟ ସଂରକ୍ଷଣ କରି ରଖୁଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ମୂଷା ଓ ଅନ୍ୟ କୀଟପତଙ୍ଗ ଏହି ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟକୁ ନଷ୍ଟ କରିବାର ଆଶଙ୍କା ରହୁଥିଲା। ବିଲେଇମାନେ ମୂଷା ଓ ଅନ୍ୟ ଛୋଟ ଜୀବଙ୍କୁ ଶିକାର କରି ଶସ୍ୟଭଣ୍ଡାରର ସୁରକ୍ଷାରେ ସହାୟତା କରୁଥିଲେ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଲୋକଙ୍କ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ବଜାୟ ରଖିବାରେ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ଭୂମିକା ରହିଥିଲା। ଏହି ବ୍ୟବହାରିକ ଉପକାର ବିଲେଇଙ୍କ ପ୍ରତି ଲୋକଙ୍କ ଭଲପାଇବା ଓ ସମ୍ମାନକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇଥିଲା।
ପ୍ରାଚୀନ ମିଶରରେ ପାଳିତ ବିଲେଇଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁକୁ ମଧ୍ୟ ଗମ୍ଭୀରତାର ସହ ନିଆଯାଉଥିଲା। ଐତିହାସିକ ବିବରଣୀ ଅନୁସାରେ, ଘରର ବିଲେଇ ମରିଗଲେ କେତେକ ପରିବାରର ସଦସ୍ୟ ଶୋକ ପ୍ରକାଶ କରିବା ପାଇଁ ନିଜ ଭ୍ରୁଲତା କାଟି ଦେଉଥିଲେ। ଏହା ସହିତ ବିଲେଇଙ୍କ ମୃତଦେହକୁ ମମି ଭାବେ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବାର ପରମ୍ପରା ମଧ୍ୟ ରହିଥିଲା। ଏହି ପ୍ରଥା ବିଲେଇଙ୍କ ପ୍ରତି ସେମାନଙ୍କ ଧାର୍ମିକ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଭାବନାତ୍ମକ ସମ୍ପର୍କକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ। ଏହିପରି ଭାବେ ପ୍ରାଚୀନ ମିଶରରେ ବିଲେଇଙ୍କୁ ମିଳୁଥିବା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସ୍ଥାନ ପଛରେ ଧାର୍ମିକ ଆସ୍ଥା, ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ପାରିବାରିକ ସ୍ନେହ ଭଳି ଅନେକ କାରଣ ରହିଥିଲା।
